Hayat

HÜCRE VE HAYAT GERÇEĞİ- 1

Reklam

İnsan, hayvan ve bitki denilen bütün canlı varlıkların en temel yapı taşları hücredir. Hücreler, başlı başına mucize özelliklere sahip birer sanat harikalarıdır. Bulunduğu her organa göre  farklılıklar göstermekle birlikte, temelde aynı özelliklere sahiptirler. Bu hususiyetiyle de aynı San’atkârın san’atı olduklarını ilân ederler.

Genel olarak bakıldığında ve elektron mikroskobu ile incelendiğinde hücrenin üç bölümden meydana geldiği görülür. 1-Hücre zarı. 2- Sitoplazma. 3- Çekirdek.

Hücre zarı, seçici özelliğe sahip geçirgen bir maddedir. Hangi organın hücresi ise, kendine lâzım olan madde ve vitaminleri içine alır, lâzım olmayanları engeller. Sanki aklı ve şuuru varmış ve kendisine neyin lâzım olduğunu biliyormuş gibi.

Sitoplazma, inorganik maddeler yani çeşitli iyonlar, metal tuzları, asit ve bazları gibi; organik maddeler, yani protein, yağ, karbonhidratlar, nükleik asitler, hormonlar ve yüzde altmış doksan beş arasında değişen sudan meydana gelir. Sitoplazmanın içinde cansız cisimcikler bulunduğu gibi, canlı hücre maddeleri de vardır. Bunların tamamına “protoplazma” denir. Sitoplazma içinde her biri ayrı bir vazife ile vazifelendirilmiş hücre organcıkları bulunur. Kısaca tarif edilecek olursa, endoplazmik retikılum besin dolaşımını, yağ ve hormon sentezini sağlar. Mitekondriler, enerji üretim merkezi gibi çalışır. Kofullar, hücre içi sindirim ve boşaltım işlemini yapar. Golgi cihazı, yağlı maddeleri sentezler ve depo eder. Ribozomlar, protein sentezi yapar, Lizozomlar, yaşlanmış organelleri enzimlerle parçalar ve sindirim yapar. Sentrezomlar, hücre bölünmesini ve çoğalmasını temin eder. Plastitler ise, sadece bitki hücrelerinde görülür.

Çekirdek, en dıştaki çekirdek zarı, nükleoplazma, kromozom ve çekirdekçikten meydana getirilmiştir. Nükleoplazma da protein ve tuzlardan oluşur. Çekirdek içindeki kromozomlardaki DNA denilen genler, kendi özelliklerini bir sonraki nesillere aktaran bir hafıza merkezidir. Her hücre başlı başına bir canlıdır ve kendi sistemi içinde bir şehir gibi çalışır. Öylesine küçüklüğü içinde bir deryadır ki, histoloji adıyla onun üzerine bir ilim dalı kurulmuş ve hakkında ciltler dolusu kitaplar yazılmıştır. İnsanı hayretler içinde bırakan muhteşem bir sanat eseri.

asyanur.info  samicebeci.net  (YouTube-Sami Cebeci videoları)

Reklam

Yorum Yap