Yaratılış gayesinin dışına çıkan ve aslî vazifesini unutan ene denilen insandaki benlik, emânet olarak verilmişken kendini asıl mal sahibi zannedip, hâinâne bir vaziyete girer. Ve nefsinin arzularını ilâh kabul ederek, kulluk dairesinden çıkar ve Yaratıcısına karşı isyan ve inkârla meydan okumaya başlar.
Böyle insanlar baştan aşağıya kadar enâniyet, gurur ve kibir heykeli olur, Firavunlaşır. Deccal gibi sadece bu dünyayı görüp, âhirete karşı körleşen tek gözlü bir canavar olur. Tepeden tırnağa bir kibir abidesi haline gelir. Her şeye ve herkesi küçümseyen bakışlarla tepeden bakar. Kendi dışındaki her şeyi sinek kadar basit ve küçük görür. Cansız heykelleri bile onun gurur ve enâniyetini sembolize eder.
Gözle görülmeyen bir mikroba mağlup olup yerlere serilen ve sineğin bir kanadını bile yaratmaktan aciz zavallı bir insanın, âdeta rububiyet dâvâ edip kendini ilâhlaştırması ne büyük bir cinayet ve cehalettir!
Evet, büyüklük sadece Allah’a mahsus ve büyüklenmek Ona has iken; zavallı, aciz bir insanın büyüklük iddiasında bulunması, aslında onun küçük oluşundandır. Zira, Bediüzzaman “Sigar-ı nefs, tekebbürün (büyüklenmenin) menbaıdır.” tespitini yapmaktadır. İnsan ne kadar değer bakımından küçükse, o kadar büyüklenme ihtiyacı hisseder. Büyük ve kâmil insanlar zaten büyüktür. Ayrıca büyüklenmeye ihtiyaçları yoktur. Büyük insanların büyüklük göstergesi, tevazu ve mahviyettir. Ne kadar tevazu sahibi ise, Allah onları o kadar insanlar yanında büyültür. Küçük insanlar da ne kadar büyüklenmeye çalışırsa, diğer insanlar yanında Allah onları o kadar küçültür.
Ehl-i imanın meşrebi tevazu, mahviyet ve terk-i enâniyettir. Ehl-i gaflet ve dalâletin meşrebi ise, tekebbür ve büyüklenmedir. Ehl-i iman, içi daneyle dolu buğday başakları gibi mütevazı; ehl-i dalâlet, danelerden yoksun olduğu için dik duran buğday başaklarının misali gibidir. Enâniyetlerinden, gurur ve kibirlerinden yanlarına yaklaşılmaz.
Hülâsa; ehl-i iman olanlar, özellikle aynı dâvâya baş koyanlar birbirlerine karşı nihayet derece alçak gönüllü, şefkatli ve merhametli; ehl-i gaflet ve dalâlete ve inkârcılara karşı şiddetli ve vakarlı olmak durumundadırlar.
asyanur.info samicebeci.net (YouTube-Sami Cebeci videoları) (YouTube-Sami Cebeci ile canlı Risale-i Nur dersleri)
